Конституция не кепілдендіреді
Қазақстан Конституциясы еңбек құқығыңызды тікелей бекітеді:
- Еңбек бостандығы құқығы. Ешкім сізді жұмысқа мәжбүрлей алмайды немесе заңды негіздерсіз еңбек құқығынан айыра алмайды.
- Жұмыссыздықтан қорғаныш. Мемлекет жұмысбастылық жағдайын жасауға және жұмысынан айырылған азаматтарды қолдауға міндетті.
- Кемсітушілікке тыйым. Жыныстық, нәсілдік, ұлттық, жастық, діни, саяси немесе әлеуметтік белгілері бойынша жұмыстан шығару конституциялық құқықты бұзу болып табылады.
- Əділ сыйақы құқығы. Конституция заңмен белгіленген ең төмен мөлшерден кем емес еңбекақыны кепілдендіреді.
- Əлеуметтік қорғаныш құқығы. Жұмыс жоғалтқан жағдайда жұмыссыздық жәрдемақысы мен жұмысқа орналасуға көмек алуға құқығыңыз бар.
Заңсыз жұмыстан шығарылған жағдайда не істеу керек
1-қадам. Жұмыстан шығару туралы бұйрықты алыңыз Жұмыс беруші сізге негіздемесі бар жұмыстан шығару туралы бұйрық беруге міндетті. Барлық құжаттарды сақтаңыз.
2-қадам. Заңдылықты бағалаңыз Еңбек кодексінде жұмыстан шығару негіздерінің жабық тізімі бар. Сізді заңды негізсіз жұмыстан шығарса — бұл заңсыз жұмыстан шығарылу.
3-қадам. Қайда жүгіну керек
- Мемлекеттік еңбек инспекциясы — 10 жұмыс күні ішінде шағым беріңіз.
- Сот — бұйрықты алған күннен бастап 1 ай ішінде заңсыз жұмыстан шығарылу туралы талап қойыңыз.
- Адам құқықтары жөніндегі уәкіл (омбудсмен) — бұзушылық кемсітушілік сипатта болса.
- Кәсіподақ — кәсіподақ мүшесі болсаңыз, ол сіздің мүддеңізді қорғауға міндетті.