{
  "schema_version": "constitution-source-evidence-v1",
  "type": "material_source_passport",
  "generated_at": "2026-09-06T06:00:00Z",
  "requested_language": "kk",
  "canonical_url": "https://constitution.my/p/transition-what-changes-july?lang=kk",
  "material": {
    "slug": "transition-what-changes-july",
    "title": "2026 жылғы 1 шілдеде не өзгерді",
    "summary": "2026 жылғы 1 шілдеден бастап Конституция күшінде. Цифрлық құқықтардың жаңа тұжырымдары және 18-баптағы ұстап алу кепілдіктері қолданылады. Өтініш жасау құқығы сақталған, ал петициялар ӘРПК-нің бөлек рәсімімен қаралады.",
    "kind": "faq",
    "updated_at": "2026-09-06T11:07:08.220958+00:00"
  },
  "passport": {
    "schema_version": "constitution-source-passport-v1",
    "status": "checked_registry",
    "freshness_status": "fresh",
    "latest_checked_at": "2026-09-05",
    "latest_reviewed_at": "2026-09-05",
    "source_count": 7,
    "checked_source_count": 7,
    "article_ref_count": 4,
    "verified_claim_count": 2,
    "source_age_days": 1,
    "updated_at": "2026-09-06 11:07:08.220958+00:00",
    "language": "kk",
    "canonical_slug": "transition-what-changes-july",
    "links": {
      "evidence_json": "/p/transition-what-changes-july.evidence.json?lang=kk",
      "evidence_csv": "/p/transition-what-changes-july.evidence.csv?lang=kk",
      "pdf": "/p/transition-what-changes-july/pdf?lang=kk",
      "api_json": "/api/item/transition-what-changes-july?lang=kk",
      "citation_json": "/p/transition-what-changes-july.cite.json?lang=kk",
      "source_registry": "/source-registry.json?lang=kk",
      "data_pack": "/tools/data-pack.zip?lang=kk"
    },
    "trust_boundary": "This passport describes Constitution.my editorial evidence. Use the linked official source for legal citation."
  },
  "article_refs": [
    {
      "number": 1,
      "title": "Конституциялық құрылыс негіздері"
    },
    {
      "number": 12,
      "title": "Адам құқықтары"
    },
    {
      "number": 52,
      "title": "Құрылтай"
    },
    {
      "number": 72,
      "title": "Конституциялық Сот"
    }
  ],
  "sources": [
    {
      "id": "constitution-2026-official",
      "type": "constitution",
      "url": "https://adilet.zan.kz/rus/docs/K2600000000",
      "title": "Қазақстан Республикасы Конституциясы 2026 жылғы мәтінінің ресми жарияланымы",
      "publisher": "«Әділет» ақпараттық-құқықтық жүйесі",
      "checked_at": "2026-08-18",
      "reviewed_at": "2026-09-05",
      "checked_at_label": "2026 жылғы 18 тамыз"
    },
    {
      "id": "constitution-1995-gov-archive",
      "type": "historical_legal_text",
      "url": "https://www.gov.kz/uploads/2020/2/11/92594e9ba28352a961ca421505b4b79a_original.146163.pdf",
      "title": "Қазақстан Республикасының 1995 жылғы Конституциясы (ресми архивтік жарияланым)",
      "publisher": "Gov.kz",
      "checked_at": "2026-08-18",
      "reviewed_at": "2026-09-05",
      "checked_at_label": "2026 жылғы 18 тамыз"
    },
    {
      "id": "constitutional-court-law",
      "type": "constitutional_law",
      "url": "https://www.gov.kz/memleket/entities/ksrk/documents/details/395513?lang=ru",
      "title": "«Қазақстан Республикасының Конституциялық Соты туралы» конституциялық заң",
      "publisher": "Қазақстан Республикасының Конституциялық Соты",
      "checked_at": "2026-07-16",
      "reviewed_at": "2026-09-05",
      "checked_at_label": "2026 жылғы 16 шілде"
    },
    {
      "id": "akorda-constitutional-documents",
      "type": "official_publication",
      "url": "https://www.akorda.kz/ru/konstituciya-respubliki-kazahstan-3053339",
      "title": "Ресми конституциялық құжаттар",
      "publisher": "Ақорда",
      "checked_at": "2026-08-18",
      "reviewed_at": "2026-09-05",
      "checked_at_label": "2026 жылғы 18 тамыз"
    },
    {
      "id": "kurultai-election-results-2026",
      "type": "election_authority",
      "url": "https://www.election.gov.kz/rus/news/releases/index.php?ID=10582",
      "title": "Құрылтай депутаттары сайлауының қорытындысы",
      "publisher": "Қазақстан Республикасы ОСК",
      "checked_at": "2026-09-05",
      "reviewed_at": "2026-09-05",
      "checked_at_label": "2026 жылғы 5 қыркүйек"
    },
    {
      "id": "kurultai-first-session-2026",
      "type": "official_publication",
      "url": "https://mirror.akorda.kz/ru/prezident-kasym-zhomart-tokaev-vystupil-na-otkrytii-pervoy-sessii-kurultaya-pervogo-sozyva-2871128",
      "title": "Құрылтайдың алғашқы сессиясының ашылуы",
      "publisher": "Ақорда",
      "checked_at": "2026-09-05",
      "reviewed_at": "2026-09-05",
      "checked_at_label": "2026 жылғы 5 қыркүйек"
    },
    {
      "id": "vice-president-appointment-2026",
      "type": "presidential_decree",
      "url": "https://mirror.akorda.kz/ru/o-karine-et-3174540",
      "title": "Ерлан Қаринді тағайындау туралы № 1417 Жарлық",
      "publisher": "Ақорда",
      "checked_at": "2026-09-05",
      "reviewed_at": "2026-09-05",
      "checked_at_label": "2026 жылғы 5 қыркүйек"
    }
  ],
  "verified_claims": [
    {
      "id": "constitutional-court-citizen-access",
      "statement": "Азаматтардың Конституциялық Сотқа жүгіну құқығы 2023 жылғы 1 қаңтардан бері қолданылады.",
      "status": "continued",
      "valid_from": "2023-01-01",
      "article_refs": [
        "72.3 (1995)",
        "73.3 (2026)"
      ],
      "source_ids": [
        "constitutional-court-law",
        "constitution-2026-official"
      ]
    },
    {
      "id": "digital-rights-explicit-wording",
      "statement": "2026 жылғы 1 шілдеден бастап Конституция дербес деректер мен цифрлық технологияларды қолдануды тікелей атайды; биометрия бөлек аталмайды, ал жеке өмір мен хабарламалар құпиясының жалпы қорғалуы бұған дейін де болған.",
      "status": "clarified",
      "valid_from": "2026-07-01",
      "article_refs": [
        "21"
      ],
      "source_ids": [
        "constitution-2026-official",
        "constitution-1995-gov-archive"
      ]
    }
  ],
  "implementation_status": {
    "state": "in_force",
    "verified_at": "2026-07-15",
    "status_date": "2026-07-01",
    "status_date_label": "2026 жылғы 1 шілдеден бастап қолданыста",
    "summary": "Жаңа Конституция қолданыста; құқықтардың жаңа тұжырымдары күшінде, ал Конституциялық Сотқа жүгіну қолданыстағы тәртіппен жалғасады.",
    "next_step": "Қолдану тәжірибесін және жаңа институттарды іске қосатын актілерді қадағалау.",
    "source_ids": [
      "constitution-2026-official",
      "constitutional-court-law",
      "akorda-constitutional-documents"
    ]
  },
  "machine_formats": {
    "evidence_json": "https://constitution.my/p/transition-what-changes-july.evidence.json?lang=kk",
    "evidence_csv": "https://constitution.my/p/transition-what-changes-july.evidence.csv?lang=kk",
    "pdf": "https://constitution.my/p/transition-what-changes-july/pdf?lang=kk",
    "api_json": "https://constitution.my/api/item/transition-what-changes-july?lang=kk",
    "citation_json": "https://constitution.my/p/transition-what-changes-july.cite.json?lang=kk",
    "source_registry": "https://constitution.my/source-registry.json?lang=kk",
    "data_pack": "https://constitution.my/tools/data-pack.zip?lang=kk"
  },
  "trust_boundary": "This passport describes Constitution.my editorial evidence. Use the linked official source for legal citation."
}
